Comparison between Greek and IB economics syllabus Featured

Συγκρίνοντας κάποιος το πρόγραμμα σπουδών στο μάθημα Αρχές Οικονομική Θεωρίας (economics) μεταξύ του Ελληνικού και του International Baccalaureate (IB) συστήματος, θα διαπιστώσει με μεγάλη λύπη ότι οι Έλληνες μαθητές που ακολουθούν την οδό των Πανελλαδικών εξετάσεων δεν προσεγγίζουν ούτε στο 20% τις οικονομικές γνώσεις των αντιστοίχων ΙΒ συναδέλφων τους.

Το γεγονός αυτό οφείλεται εν πολλοίς, στις ανελαστικές και παρωχημένες πλέον εκπαιδευτικές νοοτροπίες που παραδοσιακά κυριαρχούν στους διαμορφωτές της Εθνικής εκπαιδευτικής πολιτικής αλλά και στις πολιτικές σκοπιμότητες που κυριαρχούν (βλέπε εμμονή στη συρρίκνωση της ύλης) έναντι της γενικής γνώσης που ο Έλληνας πολίτης πρέπει να λάβει προκειμένου να λειτουργήσει αποτελεσματικά ως καταναλωτής - εργαζόμενος - επιχειρηματίας - επενδυτής. 

Καταρχήν, ο Έλληνας μαθητής καλείται να επιλέξει εάν θα κάνει σπουδές που αφορούν τις επιστήμες της οικονομίας ή της Διοίκησης, χωρίς προηγουμένως να έχει ουδεμία επαφή με τις συγκεκριμένες επιστήμες σε καμία τάξη του Γυμνασίου - Λυκείου. Ως αποτέλεσμα, οι μαθητές που ακολουθούν την κατεύθυνση που οδηγεί στις συγκεκριμένες σπουδές είναι είτε παιδιά που οι γονείς τους έχουν κάποιο Διοικητικό - Επιχειρηματικό backround, συνεπώς τα συγκεκριμένα παιδιά έχουν λάβει κάποια ερεθίσματα περί των οικονομικών, είτε μαθητές που δεν επιθυμούν να έρθουν σε επαφή με τα μαθήματα των Αρχαίων, της Φυσικής, της Χημείας κτλ, οπότε "εξαναγκάζονται" να ακολουθήσουν την "εύκολη" κατά πολλούς λύση της οικονομικής κατεύθυνσης. Μάλιστα, σύμφωνα με τις επικρατούσες αντιλήψεις στον χώρο των εκπαιδευτικών, η συγκεκριμένη κατεύθυνση αφορά τους "αδύναμους" μαθησιακά. 

Αντίθετα, στο σύστημα του Διεθνούς Απολυτήριου (International Baccalaureate) αλλά και στην Κύπρο που ακολουθεί με μεγάλη επιτυχία - σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης - τις τεχνολογικές και οικονομικό κοινωνικές εξελίξεις - τα οικονομικά διδάσκονται σε τέτοιο εύρος που ο μαθητής που τελειώνει το σχολείο έχει μία αρκετά καλή υποδομή ώστε να λειτουργεί ορθολογικά από οικονομικής άποψης. Ας δούμε όμως μερικά ενδιαφέροντα στατιστικά στοιχεία που αφορούν το Ελληνικό και το ΙΒ σύστημα σε ότι αφορά τα μαθήματα Economics και Business & Management.

 

Παρατηρείστε ότι αθροιστικά ως ποσοστό, το ενδιαφέρον των μαθητών - παγκοσμίως - για σπουδές στα Οικονομικά (Economics) και την Διοίκηση Επιχειρήσεων (Business & Management) είναι γύρω στο 25% με το σύστημα ΙΒ, όσο δηλαδή περίπου και στην χώρα μας. Η μεγάλη διαφορά όμως εντοπίζεται στο γεγονός ότι για τους μεν μαθητές με το σύστημα ΙΒ, η επιλογή αυτή είναι ενσυνείδητη και πηγάζει από πραγματικό ενδιαφέρον για ενασχόληση με τις οικονομικές επιστήμες, ενώ στην Ελλάδα η επιλογή αυτή σε πολλές περιπτώσεις είναι αναγκαστική (μία απέλπιδα προσπάθεια να μπει το παιδί σε μία σχολή με χαμηλά μόρια). Αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός ότι οι υποψήφιοι των οικονομικών, ως ποσοστό αυξομειώνονται ανάλογα με τις αλλαγές στο σύστημα εισαγωγής στα πανεπιστήμια. Δεν δίνεται δηλαδή πραγματική επιλογή στους μαθητές να ακολουθήσουν τις κλίσεις τους ή τα ενδιαφέροντά τους.

Σαν να μην έφθανε αυτό, τα οικονομικά αντιμετωπίζουν ένα ακόμα πρόβλημα από τους Υπευθύνους κατάρτισης των αναλυτικών προγραμμάτων σπουδών στα οικονομικά μαθήματα (Συμβούλους εκπαίδευσης, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Υπουργείο κ.α....) οι οποίοι είτε δεν παρακολουθούν τα αναλυτικά προγράμματα διεθνώς, είτε δεν θέλουν να τα παρακολουθήσουν για τους δικούς τους λόγους. Η τραγική εικόνα της αναποτελεσματικότητάς τους γίνεται εμφανής συγκρίνοντας κάποιος τις κατανομές των βαθμολογιών των μαθητών. Παρατηρείστε λοιπόν τους μέσους όρους και κυρίως την τυπική απόκλιση μεταξύ των εξεταζομένων στα οικονομικά, στο σύστημα ΙΒ και στις πανελλαδικές εξετάσεις.

 

Από τα παραπάνω γραφήματα θα διαπιστώσετε την μεγάλη τυπική απόκλιση από το μέσο όρο, τόσο στους αρίστους - όσο και στους μαθητές με χαμηλή επίδοση. Πιο συγκεκριμένα: Ο μέσος όρος των αρίστων στο μάθημα IB economics από το έτος 2006 έως το 2017 είναι 13,1% με τυπική απόκλιση 0,95 στο higher level και 11,1% με τυπική απόκλιση 1,6 στο standard level. Αντίστοιχα, κατά την ίδια χρονική περίοδο, ο μέσος όρος των αρίστων στο μάθημα ΑΟΘ είναι 26,4% με τυπική απόκλιση 6,9! Αντίστοιχα, οι μαθητές που φέρνουν χαμηλή επίδοση στα οικονομικά είναι κατά μέσο όρο με το σύστημα ΙΒ 10,9% με τυπική απόκλιση από το μέσο όρο 0,89 σε Higher level και 17,1% με τυπική απόκλιση 4,86 σε standard level. Στις πανελλαδικές εξετάσεις οι υποψήφιοι που έγραψαν κάτω από την βάση κατά την περίοδο 2006 - 2017 ήταν κατά μέσο όρο 29,8% με τυπική απόκλιση 5,7. Τι δηλώνει η παραπάνω ανάλυση; Τα συμπεράσματα που προκύπτουν κατά την προσωπική μου άποψη συνοψίζονται στα εξής:

  1. Η συρρικνωμένη ύλη οδηγεί σε στρεβλώσεις γιατί ανάλογα με την φιλοσοφία της κάθε επιτροπής εξετάσεων (η οποία δυστυχώς δεν έχει μία σταθερή φιλοσοφία διαχρονικά) υπάρχουν άλλοτε πολύ εύκολα και άλλοτε λιγότερα εύκολα θέματα. Αλήθεια, με τι κριτήρια επιλέγονται οι συνάδελφοι που βάζουν τα θέματα κάθε χρόνο; Ποια η διαδικασία επιλογής των; Είναι αλήθεια ότι οι οικονομολόγοι - εκπαιδευτικοί που υπηρετούν στα ιδιωτικά σχολεία αποκλείονται; 
  2. Τα αριθμητικά λάθη και η αδυναμία αποστήθισης στοιχίζουν ακριβά...
  3. Η αυξημένη ύλη, με συγχρόνως την δυνατότητα επιλογής θεμάτων αποδεικνύεται παιδαγωγικά ορθή και εξεταστικά δίκαιη, διότι οι μαθητές και αποκτούν επαρκείς οικονομικές γνώσεις και συγχρόνως δεν αδικούνται στις εξετάσεις εφόσον μπορούν να επιλέξουν το θέμα που μπορούν να αποδώσουν πιο καλά.

Ας δούμε όμως στο σημείο αυτό - ενδεικτικά - κάποια στοιχεία από την ύλη στην οποία εξετάζονται οι μαθητές που έχουν επιλέξει στο Group 3 "Individuals and Societies" - ΙΒ economics.

Microeconomics
  1. Scarcity
  2. Factors of production
  3. The basic economic problem
  4. The law of demand
  5. The demand curve
  6. The non-price determinants of demand
  7. Movements along and shifts of the demand curve
  8. Linear demand functions (equations), demand schedules and graphs
  9. The law of supply
  10. The non-price determinants of supply
  11. Movements along and shifts of the supply curve
  12. Linear supply functions, equations and graphs
  13. Equilibrium and changes to equilibrium
  14. Calculating and illustrating equilibrium using linear equations
  15. Consumer surplus
  16. Producer surplus
  17. Allocative efficiency
  18. Price elasticity of demand and its determinants
  19. Cross price elasticity of demand and its determinants
  20. Income elasticity of demand and its determinants
  21. Price elasticity of supply and its determinants
  22. Specific (fixed amount) taxes and ad valorem (percentage) taxes and their impact on markets
  23. Tax incidence and price elasticity of demand and supply
  24. Subsidies
  25. Price ceilings (maximum prices)
  26. Price floors (minimum prices)
  27. The meaning of market failure
  28. Types of market failure
  29. Production in the short run: the law of diminishing returns
  30. Costs of production in the short run
  31. Production in the long run: returns to scale
  32. Costs of production in the long run
  33. Total revenue, average revenue and marginal revenue
  34. Economic profit (sometimes known as abnormal profit) and normal profit (zero economic profit occurring at the breakeven point)
  35. Profit maximization
  36. Alternative goals of firms
  37. Perfect competition
  38. Monopoly
  39. Monopolistic competition
  40. Oligopoly
  41. Price discrimination
Macroeconomics
  1. The circular flow of income model
  2. Measures of economic activity: gross domestic product (GDP), and gross national product (GNP) or gross national income (GNI)
  3. The business cycle
  4. Aggregate demand (AD)
  5. Aggregate supply (AS)
  6. Equilibrium in the monetarist/new classical model
  7. Equilibrium in the Keynesian model
  8. The Keynesian multiplier
  9. The meaning and consequences of unemployment
  10. Types and causes of unemployment
  11. The meaning of inflation, disinflation and deflation
  12. Consequences of inflation & deflation
  13. Types and causes of inflation
  14. Possible relationships between unemployment and inflation (Phillips curve)
  15. The meaning of economic growth
  16. Causes of economic growth
  17. Consequences of economic growth
  18. Equity in the distribution of income (Lorenz curve & Gini coefficient)
  19. Absolute poverty and relative poverty. Causes & consequencesThe role of taxation in promoting equity
  20. The government budget
  21. Fiscal policy
  22. Monetary policy
  23. The role of supply-side policies
International Economics
  1. The benefits of trade
  2. Absolute and comparative advantage
  3. The World Trade Organization (WTO)
  4. Types of trade protection (tariffs – subsidies – quotas)
  5. Freely floating exchange rates
  6. Fixed exchange rates
  7. Managed exchange rates
  8. The balance of payments
  9. Current account deficits
  10. Current account surpluses
  11. Economic integration
  12. Terms of trade
Development Economics
  1. Economic growth and economic development
  2. Common characteristics of economically less developed countries
  3. Diversity among economically less developed nations
  4. Measuring development (GNI per capita – life expectancy – infant mortality – mean years of schooling – expecting years of schooling)
  5. Human Development Index
  6. Domestic factors and economic development
  7. The role of international trade
  8. The role of foreign direct investment (FDI)
  9. The roles of foreign aid and multilateral development assistance
  10. The role of international debt
  11. The balance between markets and intervention

 

Αυτό λοιπόν που χρειαζόμαστε κύριοι Σύμβουλοι των οικονομικών - που προτείνατε την συρρίκνωση της ύλης (εξαίρεση αποτελεί ο Σύμβουλος και Πρόεδρος της ΕΟΕΔΕ κ. Παντελής Τέντες) - δεν είναι η περαιτέρω μείωση της ύλης με σκοπό οι μαθητές να εμβαθύνουν, κατά τους ισχυρισμούς σας, αλλά έναν άλλο τρόπο εξέτασης με διευρυμένη ύλη. Επειδή ισχυρίζεστε ότι την συρρίκνωση της ύλης σας την ζήτησαν οι συνάδελφοι οικονομολόγοι - εκπαιδευτικοί, μπορείτε σας παρακαλώ κύριοι και κυρίες Σύμβουλοι να μας κοινοποιήσετε μία έρευνα που να αποδεικνύει κάποιο τέτοιο εύρημα;

Κλείνοντας, τη παρούσα ανάλυση πιστεύω ακράδαντα ότι το εκπαιδευτικό μας σύστημα βρίσκεται επιτέλους πολύ κοντά στην ελεύθερη πρόσβαση στα ΑΕΙ - ΤΕΙ, γιατί πολύ απλά καμία οικογένεια (που έχει μία σχετικά οικονομική δυνατότητα) δεν θα θέλει να στείλει τα παιδιά της στο Ελληνικό σχολείο.